Witamy na stronie internetowej Zespołu Szkolno-Przedszkolnego z oddziałami integracyjnymi w Pudliszkach. Znajdziesz tutaj wszystkie informacje na temat naszej szkoły.
Opcje widoku
Powiększ tekst
Powiększ tekst
Pomniejsz tekst
Pomniejsz tekst
Kontrast
Kontrast
Podkreślenie linków
Podkreślenie linków
Deklaracja dostępności
Deklaracja dostępności
Reset
Reset
GodłoHerb

Słownik biblioteczny

Słownik biblioteczny


A

Akapit - wcięcie przy lewym marginesie, wydzielające odrębną część całości treściowej.

Aneks - dodatek, załącznik uzupełniający tekst główny.

Atlas - zbiór map, planszy, tablic, ilustracji, wybranych tematycznie i wydanych w postaci luźnego kompletu, książki drukowanej lub programu multimedialnego

Audiobook - książka przeznaczona do słuchania, zarejestrowana zwykle w formacie MP3.

Autor - twórca dzieła.

B

Beletrystyka - utwory literatury pięknej, obejmujące powieści, nowele, opowiadania.

Bibliofil - miłośnik, znawca i zbieracz rzadkich i cennych książek.

Bibliografia - uporządkowany spis dokumentów dobranych według określonych kryteriów, pełniący funkcję informacyjną.

Biblioteka - instytucja powołana do gromadzenia, opracowywania, przechowywania i udostępniania materiałów bibliotecznych

Biblioteka Narodowa - najważniejsza biblioteka naukowa, główne archiwum piśmiennictw narodowego.

Biblioteka szkolna - biblioteka będąca częścią szkoły; prowadzi działalność informacyjną, pedagogiczną i wychowawczą.

Biblioterapia - terapia poprzez czytanie.

Biografia autora - informacja o życiu i twórczości autora książki.

Bookcrossing - idea nieodpłatnego przekazywania książek poprzez pozostawianie ich w miejscach publicznych, jak również w miejscach celowo utworzonych tzw. półkach bookcrossingowych.

C

Czasopismo - wydawnictwo periodyczne, wychodzące w regularnych odstępach czasu, ale rzadziej niż gazety.

Czytelnia - odrębne pomieszczenie lub wydzielone miejsce w bibliotece przeznaczone do korzystania z księgozbioru podręcznego na miejscu.

D

Dedykacja - tekst autora, wydawcy lub drukarza książki, umieszczony zwykle na pierwszej stronie, bądź tuż po tytule, informujący o poświęceniu komuś swego dzieła.

E

E-book, książka elektroniczna - cyfrowa wersja książki, rozpowszechniana głównie przez Internet.

Ekslibris - artystycznie skomponowany znak własnościowy książki z nazwiskiem i symbolicznym elementem graficznym właściciela lub nazwą instytucji, odbity na kartce przyklejanej na wewnętrzną stronę okładki.

Encyklopedia - wydawnictwo naukowe lub popularnonaukowe zawierające zbiór wiadomości ze wszystkich dziedzin wiedzy lub jednej dyscypliny, uporządkowanych najczęściej alfabetycznie.

Errata - wykaz błędów i pomyłek dostrzeżonych w książce w trakcie druku lub bezpośrednio po jej wydrukowaniu, dołączony do każdego egzemplarza nakładu, najczęściej w postaci oddzielnej kartki.

F

Fiszka - kartka do sporządzania notatek.

G

Gazeta - dziennik, wydawnictwo periodyczne ukazujące się co najmniej dwa razy w tygodniu, zawierające informacje o wydarzeniach aktualnych.

H

Hasło - wyraz lub wyrazy wysunięte na czoło pozycji i decydujące o zaszeregowaniu ich w słowniku, encyklopedii, katalogu, bibliografii itp.

I

Iluminacja - średniowieczne zdobnictwo książek.

Indeks, skorowidz - alfabetyczny wykaz terminów, spis nazwisk, haseł występujących w danej książce.

Inicjał - litera rozpoczynająca rozdział lub wydzielone części tekstu, która z całości wyróżnia się wielkością, kształtem, kolorem lub ozdobami.

Inkunabuły - najwcześniejsze druki, powstałe przed 1501, których wygląd zewnętrzny naśladował książki rękopiśmienne.

K

Karta katalogowa - opis dokumentu sporządzony na kartach lub w komputerze; zawiera dane o książce pochodzące ze strony tytułowej i metryczki.

Karta tytułowa - podaje podstawowe informacje o książce: autora, tytuł, nazwiska współtwórców, adres wydawnictwa.

Kartoteka - uporządkowany zbiór kart informacyjnych ułożonych według określonych kryteriów, zawierających opis fragmentu książki lub artykułu z czasopisma.

Kartoteka osobowa - kartoteka zawierająca zbiór kart informacyjnych o znaczących postaciach w układzie alfabetycznym.

Kartoteka zagadnieniowa - kartoteka zawierająca zbiór kart informacyjnych o piśmiennictwie dotyczącym określonych tematyk.

Katalog biblioteczny - opisy książek i innych dokumentów gromadzonych w bibliotece na kartach katalogowych, uporządkowanych w sposób ułatwiający ich wyszukiwanie (alfabetyczny, tytułowy, przedmiotowy, rzeczowy).

Katalog alfabetyczny - zbiór kart katalogowych ułożonych według nazwiska autora; w przypadku pracy zbiorowej o miejscu karty decyduje tytuł książki.

Katalog komputerowy - katalog biblioteczny opracowany w programie komputerowym.

Katalog przedmiotowy - szereguje opisy katalogowe dokumentów według haseł przedmiotowych charakteryzujących tematykę dzieła.

Katalog tytułowy - zbiór kart katalogowych ułożonych alfabetycznie według tytułów dzieł.

Kodeks - jedna z form książki. Jest to zbiór kart złączonych (szytych, klejonych) na jednym z brzegów nazywanym grzbietem książki.

Książka - dokument graficzny myśli ludzkiej, w postaci trwale połączonych stron (kodeksu).

Książka elektroniczna, e-book - cyfrowa wersja książki, rozpowszechniana głównie przez Internet.

L

Leksykon - słownik zawierający wiadomości encyklopedyczne (łączy cechy słownika i encyklopedii).

Literatura naukowa - część piśmiennictwa specjalistycznego, przeznaczonego dla wąskiego kręgu odbiorców.

Literatura piękna - część piśmiennictwa, w której dominuje funkcja estetyczna.

Literatura popularno-naukowa - jeden z rodzajów piśmiennictwa; upowszechnia zagadnienia naukowe w formie przystępnej dla szerszego kręgu odbiorców.

M

Manuskrypt lub rękopis - księga napisana ręcznie.

Motto - cytat, aforyzm, sentencja umieszczona na początku utworu lub jego części, jako myśl przewodnia nawiązująca do treści dzieła.

O

Objaśnienia skrótów - zbiór alfabetycznie ułożonych skrótów zastosowanych w tekście z wyjaśnieniem ich pełnej nazwy lub znaczenia.

Obwoluta - papierowa okładka zakładana na właściwą okładkę książki pełni funkcję ochronną. Jest również ozdobą książki, a także pełni rolę informacyjno-reklamową.

Odsyłacz - znak graficzny (gwiazdka, litera lub liczba) odsyłająca czytelnika do przypisu lub prowadzący do innego terminu (zob.-zobacz, por.-porównaj) stosowany w bibliografiach, indeksach, encyklopediach, słownikach.

Okładka - pełni kilka funkcji: ochronną, ozdobną oraz informacyjną, może być miękka bądź twarda, często podaje informacje o autorze i tytule.

Opis książki - dane o książce, wypisane ze strony tytułowej i metryczki w odpowiednie miejsca karty katalogowej.

P

Papirus - materiał pisarski otrzymywany z tzw. trzciny papirusowej rosnącej na bagnistych terenach strefy podzwrotnikowej.

Pergamin - materiał pisarski (podłoże, na którym można pisać) wyrabiany ze skór zwierzęcych.

pismo - usystematyzowany zbiór znaków symbolicznych, obrazkowych, wyrazowych, sylabowych służący do graficznego zapisywania informacji i myśli.

Prasa - ogół gazet i czasopism.

Prawo autorskie - przepisy krajowe i międzynarodowe chroniące twórczość naukową, literacką, artystyczną; twórca ma prawa autorskie osobiste i majątkowe; te ostatnie są zbywalne i dziedziczne, trwają w ciągu życia twórcy i 50 lat (w Polsce) po jego śmierci.

Przypisy - komentarze, objaśnienia, uwagi dodatkowe autora lub wydawcy umieszczone w wydawnictwach piśmienniczych.

Pseudonim - zmyślone imię i nazwisko, przybrane np. przez pisarzy, poetów, artystów lub dziennikarzy.

Posłowie - krotki tekst umieszczony na końcu książki, napisany przez autora, redaktora lub wydawcę, wyjaśniający nie poruszane w książce, a związane z jej treścią zagadnienia.

Przedmowa - tekst zamieszczony przez autora, komentatora lub wydawcę na początku książki.

Przypisy - komentarze, objaśnienia lub uzupełnienia tekstu głównego, umieszczone u dołu odpowiedniej strony lub przy końcu książki.

R

Rękopis - tekst napisany ręcznie; także tekst pierwotny autora.

S

Słownik - zbiór wyrazów ułożonych według pewnej zasady (najczęściej alfabetycznie, rzadziej tematycznie), objaśnianych pod względem znaczeniowym, często ilustrowanych przykładami użycia.

Spis treści - wykaz części składowych wydawnictwa; może zawierać takie elementy jak np. wstęp, rozdziały, podrozdziały, ilustracje.

Sygnatura biblioteczna - umowne oznaczenie określające miejsce przechowywania dokumentu w bibliotece.

T

Tytulatura - ogół danych służących do identyfikacji wydawnictwa, umieszczonych w przypadku czasopisma i gazety na pierwszej stronie, w przypadku książki – na karcie tytułowej i w metryce.

W

Wstęp - tekst umieszczony z reguły na początku utworu; napisany przez autora, wydawcę, tłumacza lub inną osobę; zawiera informacje dotyczące powstawania utworu oraz jego problematyki.

Wolumen - pojedynczy, oprawiony egzemplarz druku (książka).

Z

Zwój - pierwotna postać książki w formie długiej wstęgi nawiniętej na dwa drążki.



Hasła opracowano na podstawie:

Mały Słownik Języka Polskiego. Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1999.

Saniewska D., Nowe vademecum nauczyciela bibliotekarza, Warszawa 2000.

Słownik języka polskiego. T. I-II. PWN, Warszawa 1988.

http://pl.wikipedia.org





Data dodania: 2021-03-10 12:48:26
Data edycji: 2021-03-10 14:05:40
Ilość wyświetleń: 2436

Konkursy

Zgłoś się do konkursu szkolnego!
Więcej informacji

Ankiety

Weź udział w jednej z ankiet szkolnych!
Więcej informacji

Kalendarz

Bądź z nami
Biuletynu Informacji PublicznejElektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej
Logo Facebook
Facebook
Biuletynu Informacji Publicznej
Elektroniczna Platforma Usług Administracji Publicznej